Begrippen
Binnen de procesindustrie, watersector en energietransitie worden veel technische termen en afkortingen gebruikt. Op deze pagina leggen we belangrijke begrippen op een heldere en toegankelijke manier uit. Zo vind je snel de informatie die je zoekt.
Wat is een AERIUS-berekening?
Een AERIUS-berekening brengt de stikstofdepositie van een project op Natura 2000-gebieden in kaart. De berekening wordt vaak gebruikt bij vergunningaanvragen om te beoordelen of een project voldoet aan de geldende stikstofregelgeving.
Wat is afvalwaterzuivering?
Afvalwaterzuivering is het behandelen van afvalwater om verontreinigingen te verwijderen voordat het wordt hergebruikt of geloosd.
Wat is ATEX?
ATEX (ATmosphères EXplosibles) is de naam voor twee Europese richtlijnen over explosiegevaar; de ATEX 114 en de ATEX 153. De richtlijnen gaan over het veilig werken in omgevingen waar explosieve atmosferen kunnen voorkomen. De richtlijnen stellen eisen aan apparatuur, installaties en werkwijzen.
ATEX 114: de Europese richtlijn (2014/34/EU) wordt gezien als een productrichtlijn. Het bevat veiligheidseisen voor fabrikanten van apparatuur en (beveiligings)systemen die in explosiegevaarlijke gebieden worden gebruikt.
ATEX 153: De Europese richtlijn (1999/92/EG) wordt gezien als een werkplekrichtlijn. Deze richtlijn verplicht werkgevers maatregelen te nemen om de gezondheid en veiligheid van werknemers te waarborgen in omgevingen waar ontploffingsgevaar kan voorkomen. Deze richtlijn is tevens opgenomen in het arbo-omstandighedenbesluit.
Wat is een ATEX-inspectie?
Een inspectie waarmee wordt beoordeeld of de geïnstalleerde Ex-gemarkeerde compontenten voldoen aan de ATEX-richtlijnen voor De inspecties worden doorgaans uitgevoerd volgens de norm NEN-EN-IEC 60079-17 en kennen drie niveaus: visueel, nauwkeurig en gedetailleerd.
Wat is de bijmengverplichting?
De bijmengverplichting is een voorgenomen wettelijke verplichting voor energieleveranciers om een bepaald aandeel groen gas aan het gasnet toe te voegen. Hiermee stimuleert de overheid de verduurzaming van de gasvoorziening. De verplichting gaat naar verwachting in 2027 van start.
Wat is biogas?
Biogas is een gasmengsel dat ontstaat door de vergisting van organisch materiaal zoals mest, slib of reststromen.
Wat is een CI-score (Carbon Intensity-score)?
De CI-score is een maat voor de klimaatimpact van een brandstof of energiedrager, uitgedrukt in gram CO₂-equivalent per eenheid energie. Hoe lager de CI-score, hoe duurzamer het product.
Wat is een CE-markering?
Een CE-markering is een markering waarmee wordt aangetoond dat een product of installatie voldoet aan de relevante Europese richtlijnen.
Wat is dispersiemodellering?
Het berekenen en modelleren van de verspreiding van gassen, dampen of stoffen vanuit een bron. Om bijvoorbeeld veiligheidsrisico’s te beoordelen omtrent Atex zones.
Wat is de energiebesparingsplicht?
De energiebesparingsplicht is de wettelijke verplichting voor organisaties om erkende, energiebesparende maatregelen uit te voeren.
Wat is explosieveiligheid?
Het geheel aan maatregelen om explosies te voorkomen en de gevolgen ervan te beperken in omgevingen met brandbare gassen, dampen of stof.
Wat is een Explosieveiligheidsdocument (EVD)?
Het EVD is een document waarin wordt vastgelegd of er binnen een bedrijf sprake is van een potentieel explosierisico. In het document zijn de beheersmaatregelen en veiligheidsafspraken vastgelegd. Het EVD is een verplicht document dat onderdeel uitmaakt van de Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E).
Wat is de Failure Mode, Effects and Criticality Analysis (FMECA)?
De FMECA is een methode om mogelijke storingen, hun gevolgen en de kritieke risico’s in kaart te brengen.
Wat zijn Garanties van Oorsprong (GvO)?
GvO’s zijn certificaten die aantonen dat een bepaalde hoeveelheid elektriciteit of gas is geproduceerd uit een duurzame bron, zoals zon, wind, waterkracht of groen gas. Energieleveranciers gebruiken deze certificaten om aan te tonen dat de door hen geleverde duurzame energie daadwerkelijk duurzaam is opgewekt. Hierdoor ontstaat er een transparant systeem waarmee producenten en afnemers de herkomst van duurzame energie kunnen vastleggen en verifiëren.
Wat is een GHG-model (Greenhouse Gasses model)?
Een GHG-model is een rekenmodel waarmee de uitstoot van broeikasgassen (GHG) over de volledige productieketen wordt berekend. Het model wordt gebruikt om de CI-score van groen gas te bepalen.
Wat is groen gas?
Groen gas is biogas dat is ontdaan van verontreinigingen en hetzelfde methaangehalte heeft als aardgas. Het wordt geproduceerd uit duurzame bronnen zoals rioolslib, mest of organische reststromen. Groengas kan worden ingevoed op het aardgas net.
Haalbaarheidsstudie
Een onderzoek naar de technische, financiële en organisatorische haalbaarheid van een project of investering.
Wat is de Hazard and Operability Study (HAZOP)?
Een gestructureerde risicoanalyse waarmee mogelijke gevaren, afwijkingen en storingen in industriële processen worden geïdentificeerd.
Wat is integraal projectmanagement (IPM)?
Integraal Projectmanagement (IPM) is een projectmanagementmethode waarbij verschillende vakgebieden, zoals projectmanagement, technisch management, contractmanagement, omgevingsmanagement en projectbeheersing, nauw samenwerken. Door deze disciplines vanaf het begin samen te brengen, worden projecten beter beheerst op het gebied van planning, kosten, kwaliteit, risico’s en omgevingsbelangen.
Wat is de Layer of Protection Analysis (LOPA)?
De LOPA is een risicoanalyse die bepaalt welke onafhankelijke beveiligingslagen er nodig zijn om risico’s voldoende te beheersen (bijvoorbeeld een instrumentele beveiligingsfunctie of SIL-classificatie)
Wat is de informatieplicht energiebesparing?
De informatieplicht energiebesparing verplicht bedrijven en instellingen om aan de overheid te rapporteren welke energiebesparende maatregelen zijn uitgevoerd. Deze rapportage helpt het bevoegd gezag te controleren of organisaties voldoen aan de energiebesparingsplicht en stimuleert het realiseren van rendabele energiebesparingen.
Wat is machineveiligheid?
Machineveiligheid is het ontwerp, gebruik en beheer van machines op een manier die risico’s voor medewerkers en de omgeving minimaliseert.
Wat is netcongestie?
Netcongestie ontstaat wanneer het elektriciteitsnet onvoldoende capaciteit heeft om alle elektriciteit gelijktijdig te transporteren. Hierdoor kunnen organisaties te maken krijgen met beperkingen bij het afnemen van extra stroom of het terugleveren van zelf opgewekte elektriciteit, bijvoorbeeld uit zonnepanelen of windturbines.
Wat is een Notified Body (NoBo)?
Een NoBo is een door een EU-lidstaat aangewezen onafhankelijke instantie die beoordeelt of producten, installaties of systemen voldoen aan Europese richtlijnen. Afhankelijk van de regelgeving voert de Notified Body audits, inspecties en certificeringen uit die nodig zijn voor een CE-markering.
Wat is omgevingsonderzoek?
Omgevingsonderzoek is een onderzoek naar de effecten van een project op het milieu, de veiligheid, het verkeer, de natuur en de omgeving.
Wat is een Pressure Equipment Directive (PED)?
Een PED is een Europese veiligheidsrichtlijn (2014/68/EU) die de eisen omschrijft voor het ontwerp, de bouw en het gebruik van drukapparatuur.
Wat is procesveiligheid?
Het beheersen van risico’s binnen industriële processen om incidenten zoals branden, explosies en het vrijkomen van gevaarlijke stoffen te voorkomen.
Wat is een quick scan?
Een snelle analyse die inzicht geeft in mogelijke tekortkomingen, risico’s of aandachtspunten binnen vooraf gedefinieerde veiligheidsaspecten. De inhoud van de analyse is afhankelijk van de scope van de opdracht.
Wat is restwarmte?
Warmte die vrijkomt in een proces en opnieuw kan worden benut in plaats van verloren gaat.
Wat is een Risico- Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E)?
Een RI&E is een wettelijk verplichte inventarisatie van de arbeidsrisico’s binnen een organisatie.
Wat is een Safety Integrity Level (SIL)
Een SIL is een methode om de betrouwbaarheid van veiligheidsfuncties binnen een proces te bepalen.
Wat is de Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (STOWA)?
Deze kennisorganisatie ontwikkelt en deelt praktische kennis voor waterschappen en de watersector in Nederland.
Wat is stikstofadvies?
Stikstofadvies richt zich op het inzichtelijk maken, reduceren en beheersen van stikstofemissies binnen projecten. Hierbij worden onder andere stikstofberekeningen uitgevoerd met AERIUS, het door de overheid voorgeschreven rekeninstrument om de effecten van stikstofdepositie op beschermde Natura 2000-gebieden te bepalen. Deze analyses vormen vaak een belangrijke basis voor vergunningaanvragen en ruimtelijke ontwikkelingen.
Wat is verduurzaming?
Het verminderen van de impact op het milieu door efficiënter gebruik van energie, grondstoffen en natuurlijke hulpbronnen. Verduurzaming richt zich onder meer op het verlagen van CO₂-uitstoot, het beperken van afvalstromen, het terugdringen van emissies naar lucht en water en het bevorderen van hergebruik van materialen.
Wat is een vergistingsinstallatie?
Een installatie waarin organische materialen worden omgezet in biogas door bacteriële afbraak.
Wat is een warmte-koudeopslag (WKO)?
Een warmte-koudeopslag is een duurzaam energiesysteem waarbij warmte en koude in de bodem worden opgeslagen voor later gebruik.
Wat is een warmtekrachtkoppeling (WKK)?
Een installatie die tegelijkertijd elektriciteit en warmte produceert uit één brandstofbron. Hierdoor wordt energie efficiënter benut dan bij gescheiden opwekking.
Wat is een warmtepomp?
Een systeem dat warmte uit een lage temperatuurbron opneemt en met behulp van energie opwerkt naar een hogere temperatuur voor verwarming of procesdoeleinden.
Wat is een waterzuiveringsinstallatie (RWZI)?
Een waterzuiveringsinstallatie is een installatie die afvalwater zuivert zodat het veilig kan worden hergebruikt of teruggebracht naar het milieu.